"જિત પછી જે હારી ગયો... અને જીવન જીતી ગયો!"

 

આ કહાની છે ભારતના મહાન શાસક સમ્રાટ અશોકની, જે મૌર્ય વંશના ત્રીજા અને સૌથી પ્રતિભાશાળી શાસક હતા. અશોક શરૂઆતમાં ખૂબ જ શક્તિશાળી, વ્યૂહદર્શી અને જીતની લાલસા ધરાવનારા યોધ્ધા હતા. તેમને પોતાના વિજયો પર ગર્વ હતો, અને તેમને એવું લાગતું કે સત્તા એજ સાચી શક્તિ છે.

પણ બધું બદલાયું ઇસવિસન પૂર્વે 261માં, જ્યારે તેમણે "કલિંગ યુદ્ધ" લડ્યું. આ યુદ્ધમાં તેમને જીત તો મળી, પણ જીત સાથે જોયું મૃત્યુનું વિક્રાળ તંડવ. લાખો માણસો મૃત્યુ પામ્યા, અનેક પરિવાર તૂટી ગયા. યુદ્ધના બીજા દિવસે જ્યારે તેમણે યુદ્ધભૂમિ પર નજર કરી, ત્યારે લાશોના ઢગલાં, રડતાં બાળકો અને વિધવાઓના વિલાપ સાંભળી તેમનું મન હચમચી ઉઠ્યું.

આ ઘટનાએ તેમને અંદરથી કંપાવી દીધા. યુદ્ધના બદલે શાંતિ શું ન શકે? કરુણા શું ન આપી શકે? આ પ્રશ્નોએ તેમને અંતર્મન તરફ વાળી દીધા. ત્યારબાદ સમ્રાટ અશોકે બુદ્ધધર્મ અપનાવ્યો અને ધર્મના માર્ગે ચાલવાનું નક્કી કર્યું. તેમણે અહિંસા, દયાથી, કરુણાથી અને સાચા ધર્મથી લોકોના હ્રદય જીતી લીધાં.

તેમણે શિલાલેખો દ્વારા ધર્મનો પ્રસાર કર્યો, નવી બૌદ્ધ વિહારો બાંધ્યાં, અને વિવિધ દેશોમાં શાંતિનો સંદેશ મોકલ્યો. તેઓ યુદ્ધ નહિ પણ શાંતિના સમ્રાટ બની ગયા.

સંદેશ:

"સાચો શાસક એ છે, જે તલવાર નહિ, પરંતુ દયાથી રાજ કરે."

અશોકનું જીવન એ ઉદાહરણ છે કે જ્યારે દિલ બદલાય, ત્યારે સમગ્ર જગત બદલા

ઈ શકે છે.